Nijntje ontdekt op schilderij Jheronimus Bosch

01_nijntje landloper

Het Bosch Research and Conservation Project heeft gisteren hun zoveelste ontdekking bekend gemaakt. Op het schilderij De Landloper van Museum Boijmans Van Beuningen blijkt Nijntje te staan.

Projectcoördinator Matthijs Ilsink: “Het is een van de meest interessante ontdekkingen die we hebben gedaan. Internationaal gezien is Nijntje een stuk bekender dan Jheronimus Bosch, dus de waarde van dit schilderij zal hiermee aa02_detail nijntjenzienlijk stijgen.” Ontdekker Luuk Hoogstede vult aan: “Al eeuwenlang is men aan het speculeren over de herkomst van de bijzondere beestjes en monsters die Bosch schilderde. Het is heel bijzonder dat we nu met zekerheid kunnen vaststellen dat ook een cultfiguur als Nijntje de schilder heeft geïnspireerd.”

Het Nijntje Museum heeft direct volgend op het nieuws een claim ingediend bij Museum Boijmans Van Beuningen. Nijntjes museumdirecteur Edwin Jacobs wilde telefonisch reageren: “Hier is het copyright van Dick Bruna in het gedrang. Dit schilderij moet nu direct aan onze collectie worden toegevoegd, dat is evident. Bovendien verwachten we een gigantische schadevergoeding van het Boijmans.”

Sjarel Ex, directeur van Museum Boijmans Van Beuningen, zegt zich geen zorgen te maken over de eisen: “Ik ben voor Nijntje niet bang hoor. En voor Edwin ook niet. Als je goed naar het schilderij kijkt zul je zien dat Nijntje niet de enig03_detail 2e bekende figuur is.
In de deuropening sta ikzelf namelijk, verkleed als soldaat, koddig hè? Er is ook nog zoiets als portretrecht, geef dat maar door aan Nijntje, als je haar spreekt.”

Nijntje zelf was voor commentaar gistermiddag helaas niet beschikbaar. Volgens haar vader Papa Pluis was zij zelfs de gehele dag niet thuis. Mogelijk ging ze in een opwelling naar de Bossche Bosch-tentoonstelling.

Sjarel Ex: ‘Ik ben Bas Jan Ader’

strand aanspoelen
Eiland in de Stille Zuidzee. Het strand op de foto is niet per se het strand dat genoemd wordt in het artikel. Foto © AFC

In een laatste poging de beroemde films van Bas Jan Ader voor zijn museum te behouden, beweert Sjarel Ex, directeur van Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam, dat hij zelf de sinds 1975 verdwenen kunstenaar is. Ex: “We zijn nooit samen gesignaleerd, dus niemand kan bewijzen dat dat niet waar is.” Volgens Ex, die op 6 januari van een rechter te horen kreeg dat hij de films spoedig aan de weduwe van Ader terug moet geven, leed hij al die tijd aan geheugenverlies. Nu komt alles echter terug: de bijna-fatale zeiltocht, de schipbreuk en hoe zijn leven verder ging, terwijl zijn naasten dachten dat hij dood was.

Ex: “Ik herinner me dat ik op een strand aanspoelde, een baard had en als enige gezelschap een volleybal die ik ‘Wilson’ noemde.” De directeur weet dat het een beetje raar klinkt, zegt hij, maar het staat hem allemaal heel helder voor de geest: “Ik zie het gewoon weer voor me, in high definition zelfs.” Ex zegt dat hij nu pas begrijpt waarom hij de films zo graag wil houden. “Die hele rechtszaak, het feit dat ik niemand anders die films toevertrouwde, ik begrijp nu precies wat mij werkelijk dwarszat. En ik ben zeker van plan weer verder te gaan met kunst maken. Zo snel mogelijk eigenlijk, als we deze juridische rompslomp achter de rug hebben.”

Na de periode met Wilson leefde Ex enige tijd ‘onder water’ met kleine wezentjes die hij ‘Snorkels’ noemt. Met hun hulp vond hij zijn weg naar Utrecht, waar hij vanaf 1976 kunstgeschiedenis ging studeren. “Ik zou die wezentjes eigenlijk nog eens willen bedanken. Mochten ze dit toevallig lezen, zouden ze dan contact met me willen opnemen?”